به گزارش ویردارخبر؛  بیستم مهرماه، روز بزرگداشت خواجه شمس‌الدین محمد حافظ شیرازی، فرصتی برای بازخوانی میراث شاعری است که غزل‌هایش در گذر قرن‌ها نه‌تنها در حافظه ادبی ایرانیان مانده، بلکه به بخشی از زیست فرهنگی، زبان روزمره و جهان‌بینی آنان تبدیل شده است.

مجتبی رومانی، رئیس بنیاد ایران‌شناسی لرستان، به همین مناسبت با تأکید بر جایگاه بی‌بدیل حافظ در تاریخ و فرهنگ ایران، این شاعر نامدار را یکی از برجسته‌ترین جلوه‌های هویت ادبی و معنوی ایرانیان دانست و بر ضرورت شناخت عمیق‌تر اندیشه و پاسداشت میراث ماندگار او تأکید کرد.

رومانی با اشاره به گستره مفاهیم و معانی در شعر حافظ اظهار کرد: حافظ تنها شاعری بزرگ در تاریخ ادبیات فارسی نیست؛ او اندیشمندی است که با زبانی سرشار از زیبایی، ایهام، حکمت و ظرافت‌های ادبی، عمیق‌ترین تجربه‌های انسانی را به تصویر کشیده است.

وی افزود: عشق، عرفان، حقیقت‌جویی، آزادی، نقد ریاکاری و تأمل در رازهای هستی، از مهم‌ترین مضامینی است که در غزلیات حافظ بازتاب یافته و همین عمق و چندلایگی معنایی، شعر او را در طول قرن‌ها زنده و اثرگذار نگه داشته است؛ چنان‌که هر نسل می‌تواند در آینه کلام او، پرسش‌ها و دغدغه‌های خود را بازشناسد.

 

حافظ؛ فراتر از یک نام در تاریخ ادبیات

رئیس بنیاد ایران‌شناسی لرستان با بیان اینکه شناخت حافظ، دریچه‌ای به شناخت بخش مهمی از جهان‌بینی و ذوق هنری ایرانیان است، تصریح کرد: زبان حافظ بخشی از سرمایه فرهنگی ایران است؛ سرمایه‌ای که در گفتار مردم، محافل ادبی، آیین‌های خانوادگی و مناسبت‌های فرهنگی حضور داشته و در پیوند میان نسل‌های مختلف نقش‌آفرین بوده است.

به گفته رومانی، ماندگاری حافظ را نمی‌توان تنها در زیبایی کلام و توانایی ادبی او جست‌وجو کرد؛ شعر این شاعر بزرگ به دلیل برخورداری از لایه‌های متنوع معنایی، ظرفیت تأمل، گفت‌وگو و بازخوانی مداوم دارد و همین ویژگی، جایگاه او را در فرهنگ ایرانی متمایز کرده است.

 

حافظ‌خوانی؛ فرصتی برای پیوند نسل جوان با میراث ایرانی

رومانی با تأکید بر ضرورت تداوم سنت حافظ‌خوانی در جامعه اظهار کرد: حافظ‌خوانی از جلوه‌های ارزشمند ارتباط ایرانیان با ادبیات کلاسیک است و فرصتی فراهم می‌کند تا شعر از محدوده کتاب‌ها و محافل تخصصی فراتر برود و در زندگی روزمره مردم حضور داشته باشد.

وی افزود: خواندن اشعار حافظ و گفت‌وگو درباره معانی و لایه‌های مختلف آن، افزون بر تقویت زبان فارسی، زمینه انتقال تجربه‌های فرهنگی و آشنایی نسل جوان با اندیشه و هنر گذشتگان را فراهم می‌کند.

رئیس بنیاد ایران‌شناسی لرستان برگزاری نشست‌های تخصصی شعرخوانی، شرح و تفسیر غزلیات حافظ و محافل ادبی با حضور استادان، پژوهشگران، شاعران و علاقه‌مندان را از راهکارهای مؤثر برای تعمیق شناخت جامعه از ادبیات فارسی دانست و خاطرنشان کرد: این برنامه‌ها زمانی اثربخش‌تر خواهند بود که با مشارکت جوانان و دانشجویان همراه شوند و زمینه ارتباط میان پژوهش‌های دانشگاهی و تجربه فرهنگی جامعه را فراهم کنند.

 

 پاسداشت مفاخر؛ فراتر از مناسبت‌های تقویمی

رومانی با تأکید بر نقش مفاخر ادبی در شناخت هویت تاریخی و تمدنی ایران گفت: ایران‌شناسی تنها به بررسی رویدادهای تاریخی و آثار باستانی محدود نمی‌شود؛ زبان، ادبیات، هنر، آیین‌ها، اندیشه‌ها و سنت‌های فرهنگی نیز از ارکان بنیادین شناخت ایران هستند. از این منظر، حافظ‌شناسی و مطالعه میراث شاعران بزرگ فارسی‌زبان، جایگاهی مهم در مطالعات ایران‌شناختی دارد.

وی ادامه داد: معرفی درست میراث ادبی ایران به نسل‌های جدید، نیازمند برنامه‌ریزی مستمر، تولید محتوای علمی و فرهنگی، حمایت از پژوهشگران و فراهم‌کردن زمینه گفت‌وگوی میان نسل‌هاست. بزرگداشت مفاخر زمانی به رسالت فرهنگی خود نزدیک می‌شود که از یک مناسبت تقویمی فراتر برود و به جریانی پیوسته برای شناخت، پاسداشت و انتقال میراث فرهنگی به آیندگان تبدیل شود.

 

 از حافظ تا لرستان؛ پیوند هویت ملی با فرهنگ بومی

رئیس بنیاد ایران‌شناسی لرستان در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به ظرفیت‌های فرهنگی و ادبی این استان اظهار کرد: لرستان در کنار پیشینه تاریخی و تمدنی خود، از فرهنگ شفاهی غنی، ادبیات بومی، شعر، موسیقی و سنت‌های فرهنگی ریشه‌دار برخوردار است؛ ظرفیت‌هایی که توجه به آن‌ها می‌تواند شناخت هویت فرهنگی ایرانی را عمیق‌تر کند.

به گفته رومانی، توجه هم‌زمان به میراث ادبی ملی و داشته‌های فرهنگی بومی، فرصتی برای شناخت جایگاه فرهنگ‌های محلی در شکل‌گیری و تداوم هویت ایرانی فراهم می‌آورد.

وی افزود: ایجاد پیوند میان ادبیات کلاسیک فارسی و ظرفیت‌های فرهنگی و ادبی لرستان می‌تواند زمینه گسترش فعالیت‌های پژوهشی، تقویت محافل ادبی و افزایش مشارکت علاقه‌مندان در برنامه‌های فرهنگی را فراهم کند. در این مسیر، همکاری استادان دانشگاه، پژوهشگران، شاعران، انجمن‌های ادبی و نهادهای فرهنگی اهمیت ویژه‌ای دارد.

رومانی در پایان با گرامیداشت روز بزرگداشت حافظ تأکید کرد: زبان و ادبیات، افزون بر زیبایی و لذت هنری، بستری برای اندیشیدن، پرسشگری و شناخت انسان و جامعه است و پاسداشت حافظ، در حقیقت پاسداشت زبان فارسی، خرد فرهنگی و حافظه تاریخی ایرانیان به شمار می‌رود.

وی ابراز امیدواری کرد با گسترش برنامه‌های حافظ‌خوانی و حمایت از فعالیت‌های ادبی و پژوهشی، زمینه آشنایی عمیق‌تر نسل جوان با این میراث ارزشمند فراهم شود و گنجینه شعر و اندیشه ایرانی همچنان در متن زندگی فرهنگی جامعه حضوری زنده و اثرگذار داشته باشد.

ویردارخبر | خبر دقیق، قلم ماندگار

 

خبرنگار؛
سارا سپهوند
سارا سپهوند
سردبیر