به گزارش ویردارخبر؛  جنگ همیشه در نقطه‌ای که صدای انفجار شنیده می‌شود اتفاق نمی‌افتد. بخشی از نبرد، جایی دورتر از میدان نظامی و در ذهن جامعه شکل می‌گیرد؛ جایی که برداشت مردم از یک حادثه، میزان امید و اعتماد آنان و روایتی که از یک بحران در حافظه جمعی باقی می‌ماند، اهمیت پیدا می‌کند.

سردار حسین محبی، سخنگوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، در آیین تجلیل از «راویان میدان و خیابان» در لرستان، با اشاره به همین تغییر ماهیت میدان نبرد، گفت: امروز کار رسانه صرفاً روایت‌گری نیست و رسانه به «ابزار جنگ» تبدیل شده است؛ با این تفاوت که میدان جنگ رسانه، ذهن انسان‌هاست.

رسانه؛ از روایتگر تا قدرت‌ساز

محبی با تأکید بر قدرت‌آفرینی رسانه اظهار کرد: رسانه می‌تواند اراده یک ملت را تقویت یا تضعیف کند، امید ایجاد کند، انسجام اجتماعی را افزایش دهد و اقدامات یک ملت و نیروهای مسلح را برای نسل‌های آینده ثبت و ماندگار کند.

وی گفت قدرت رسانه در برخی مواقع از قدرت جنگ‌افزارها نیز فراتر می‌رود؛ زیرا یک رویداد نظامی ممکن است در زمان وقوع پایان یابد، اما روایت دقیق آن می‌تواند برای سال‌ها در حافظه تاریخی یک ملت باقی بماند.

از همین منظر، خبرنگار در روزهای بحران تنها خبر را منتقل نمی‌کند؛ او بخشی از تصویری را می‌سازد که آیندگان از آن روزها خواهند شناخت.

هدف، فقط زیرساخت نیست؛ ادراک انسان است

سخنگوی سپاه، «ادراکی بودن» را یکی از ویژگی‌های اصلی جنگ اخیر دانست و گفت دشمن در کنار اقدامات نظامی تلاش می‌کند در دستگاه تشخیص و فهم جامعه اختلال ایجاد کند.

به گفته محبی، استفاده از گزاره‌های کلامی و تصویری و تکرار روایت‌های نادرست می‌تواند به تدریج برداشت افراد از واقعیت را تغییر دهد؛ به‌گونه‌ای که مرز میان دوست و دشمن و واقعیت و روایت جعلی مخدوش شود.

وی تأکید کرد مقابله با این وضعیت نیازمند رسانه‌ای دقیق، هوشمند و آگاه به صحنه نبرد است؛ رسانه‌ای که صرفاً به بازنشر رویدادها اکتفا نکند و بتواند ابعاد و اهداف جنگ را برای افکار عمومی تبیین کند.

جنگی هم‌زمان در سه میدان

محبی جنگ اخیر را تنها یک نبرد کلاسیک نظامی ندانست و از ابعاد ادراکی، فناورانه و نظامی آن سخن گفت.

وی با اشاره به نقش هوش مصنوعی، داده‌ها، سنسورها، ماهواره‌ها، رادارها و پهپادها اظهار کرد فناوری به بخش جدایی‌ناپذیر جنگ‌های امروز تبدیل شده و پردازش حجم گسترده اطلاعات، سرعت تصمیم‌گیری و عملیات را به شکل چشمگیری افزایش داده است.

به گفته سخنگوی سپاه، در این میدان، ایران نیز با تکیه بر ظرفیت‌های فناورانه وارد عمل شد و شبکه قدرت دشمن را هدف قرار داد.

محبی با اشاره به اهمیت رادارها گفت هدف قرار دادن یک رادار صرفاً از بین بردن یک سازه فلزی نیست، بلکه به معنای از کار انداختن بخشی از توان کشف و رصد طرف مقابل است.

قدرتی که هوش مصنوعی نمی‌تواند اندازه بگیرد

یکی از محورهای مهم سخنان سخنگوی سپاه، تأکید بر مؤلفه‌هایی بود که در محاسبات فناورانه قابل اندازه‌گیری نیستند.

محبی گفت فناوری هر اندازه پیشرفته باشد، نمی‌تواند همه مؤلفه‌های قدرت یک ملت را محاسبه کند و همبستگی، انسجام اجتماعی و اراده مردم از جمله عواملی هستند که در محاسبات صرفاً فناورانه جای نمی‌گیرند.

وی افزود مردم ایران با وجود مشکلات و محدودیت‌های اقتصادی و اجتماعی، در شرایط دشوار با حفظ انسجام و کنار گذاشتن اختلافات، از منافع ملی و کشور خود دفاع کردند.

از پاسخ متقابل تا فرسایش توان راهبردی دشمن

محبی همچنین با اشاره به ابعاد نظامی جنگ اخیر، فرسایش بخشی از سلاح‌ها و توانمندی‌های راهبردی دشمن و پاسخ متقابل به حملات را از جمله دستاوردهای این نبرد دانست.

وی تأکید کرد روایت این بخش از جنگ نیز اهمیت ویژه‌ای دارد؛ چرا که رسانه باید بتواند در کنار ثبت خسارت‌ها و دشواری‌ها، تصویری دقیق از روند نبرد، ظرفیت‌های دو طرف و نتایج آن ارائه دهد.

جنگ تمام می‌شود؛ روایت می‌ماند

سخنگوی سپاه در پایان با اشاره به جایگاه خبرنگاران و فعالان رسانه‌ای، شناخت دقیق ماهیت، بازیگران و ابعاد جنگ را لازمه روایتگری مؤثر دانست و تأکید کرد رسانه باید بتواند واقعیت‌های دوران جنگ و نحوه مواجهه جامعه با آن را برای نسل‌های آینده ثبت کند.

آیین تجلیل از «راویان میدان و خیابان» در لرستان نیز از همین منظر معنا پیدا می‌کند؛ تجلیل از کسانی که در روزهای سخت، تنها به دنبال ثبت یک خبر نبودند، بلکه بخشی از روایت یک مقطع حساس را ثبت کردند.

جنگ ممکن است با پایان عملیات نظامی تمام شود، اما روایت آن تازه آغاز می‌شود.

چون آنچه از یک نبرد در حافظه یک ملت باقی می‌ماند، فقط تعداد موشک‌ها و تجهیزات نیست؛ روایتی است که از آن روزها ثبت شده است.

و در این میدان، خبرنگار نه تماشاگر جنگ، که راوی تاریخ آن است.

ویردارخبر | خبر دقیق، قلم ماندگار

خبرنگار؛
سارا سپهوند
سارا سپهوند
سردبیر