یک فرزند بیشتر؛ سرمایهای برای آینده
در سالهای اخیر، کاهش نرخ باروری و روند رو به رشد سالمندی در جامعه ایران به یکی از مهمترین چالشهای جمعیتی کشور بدل شده است.
ویردار خبر؛ اکبر بابایی/ در سالهای اخیر، کاهش نرخ باروری و روند رو به رشد سالمندی در جامعه ایران به یکی از مهمترین چالشهای جمعیتی کشور بدل شده است. براساس آمارهای رسمی، نرخ جایگزینی جمعیت در ایران از حد بحرانی پایینتر آمده و در صورت ادامه این روند، کشور در دهههای آینده با بحرانهایی جدی در حوزههای اقتصادی، اجتماعی و حتی امنیتی مواجه خواهد شد. در چنین شرایطی، کمپینهایی چون «یک فرزند بیشتر» نه تنها ضروری، بلکه راهبردیاند و نیاز به حمایت رسانهای، فرهنگی و سیاستگذاری دقیق دارند.
اما، چرا یک فرزند بیشتر؟
داشتن تنها یک فرزند، گرچه برای بسیاری از خانوادهها به دلایل اقتصادی یا سبک زندگی، انتخابی معقول به نظر میرسد، اما در ابعاد کلان، منجر به پیری جمعیت، کاهش نیروی کار، افزایش بار اقتصادی بر دولت و خانوادهها در آینده، و در نهایت افت پویایی اجتماعی میشود. برعکس، فرزند دوم نه تنها موجب افزایش پیوندهای عاطفی و اجتماعی درون خانواده میشود، بلکه در سطح کلان، به تعادل جمعیتی و پایداری توسعه کمک میکند.
اما در راستای جوانی جمعیت بایستی موانع موجود نیز در نظر گرفته شوند و برای رفع این موانع اقدامات علمی و عملی صورت بگیرد.
پر واضح است با وجود آگاهی از اهمیت موضوع جمعیت، خانوادهها در تصمیم گیری برای فرزند دوم با چالشهایی جدی همچون مشکلات اقتصادی ( هزینههای بالای زندگی، آموزش، درمان و مسکن) مواجه هستند، همچنین ناامنی شغلی و آینده مبهم موجب شده بسیاری از زوجهای جوان به دلیل بیثباتی در وضعیت اقتصادی و شغلی، فرزندآوری را به تعویق انداخته یا از آن صرفنظر میکنند.
از طرفی نبود زیرساختهای مناسب در حوزههای مهدکودک، آموزش رایگان یا مرخصیهای حمایتی، موانع مهمی برای مادران شاغل ایجاد کرده است.
با این حال پیشنهاد میشود برای تبدیل شعار «یک فرزند بیشتر» به یک فرهنگ عمومی و قابل تحقق، مجموعهای از اقدامات همافزا در حوزههای سیاستگذاری، رسانه، آموزش و فرهنگ در نظرم گرفته شوند.
این اقدامات میتواند حمایتهای اقتصادی هدفمند یعنی پرداخت یارانههای ویژه برای فرزند دوم به بعد، وامهای مسکن و اشتغال با اولویت خانوادههای دارای چند فرزند، معافیتهای مالیاتی برای والدینی که بیش از یک فرزند دارند، را در بر بگیرد.
اصلاح ساختارهای حمایتی، اجتماعی یکی دیگر از پیشنهادات و راهکارهایی است که میتواند مشوق مهمی برای جوانی جمعیت باشند، از جملهی این مشوقها میتوان به توسعه مهدکودکهای ارزانقیمت در مراکز کاری و دولتی، افزایش مدت مرخصی زایمان و مرخصی پدرانه با حفظ حقوق، پوشش بیمهای مناسب برای زایمان و مراقبت از کودک اشاره کرد.
البته در کنار راهاندازی کمپین «یک فرزند بیشتر» یک پیوست رسانهای قوی و تاثیرگذار همچون ساخت مستندها، کلیپها و برنامههای داستانی که مزایای داشتن چند فرزند را با زبانی عاطفی و منطقی نشان دهند، بهرهگیری از چهرههای محبوب و افراد مرجع برای ترویج این فرهنگ، مبارزه با تصویرسازی منفی و نادرست از خانوادههای پرجمعیت مهم و ضروری است که بایستی مورد توجه ویژه قرار بگیرد.
در همین راستا آموزش و آگاهیبخشی شامل گنجاندن آموزشهای خانواده و فرزندآوری در نظام آموزشی و رسانه ملی، دیگر رسانههای موجود، برگزاری نشستها، وبینارها و جشنوارههایی با مشارکت جوانان و والدین این پیوست رسانهای را تثبیت و اثرگذاری آن را دوچندان خواهد کرد.
در پایان نتیجه میگیریم؛ فرزندآوری، تصمیمی شخصی است؛ اما در عین حال، آیندهای جمعی را رقم میزند. اگر امروز برای اصلاح روند جمعیتی کشور اقدام نکنیم، فردا با چالشهایی روبرو خواهیم بود که جبران آنها بسیار پرهزینه و گاه غیرممکن است. راهاندازی و برگزاری کمپینها و جشنوارههای رسانهای میتوانند بستری برای همفکری و همافزایی رسانهها و نخبگان در تبیین این ضرورت ملی باشند.
بیایید فرهنگ «یک فرزند بیشتر» را نه تنها یک راهکار جمعیتی، بلکه یک ارزش خانوادگی و اجتماعی بدانیم.
انتهای پیام//
خبرنگار؛
اخبار پیشنهادی این نویسنده::
- نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
- نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
- نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.
ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : ۰