پایگاه خبری ویردارخبر به قلم سارا سپهوند؛ در روزگاری که هوش مصنوعی مرز میان واقعیت و جعل را بیش از هر زمان دیگری کمرنگ کرده است، دیگر نبرد روایت‌ها تنها با کلمات شکل نمی‌گیرد؛ امروز یک تصویر می‌تواند افکار عمومی را بیش از هزاران جمله تحت تأثیر قرار دهد.

بررسی تصاویر منتشرشده از یک مراسم واحد مراسم وداع جهان با رهبر فقید دنیای ااسلام شهید امام خامنه ای، اختلافی آشکار را نشان می‌دهد. در حالی که تصاویر رسمی و پخش زنده در محل مصلی تهران، سه تابوت بزرگ و یک تابوت کوچک را به نمایش گذاشته‌اند، در برخی تصاویر منتشرشده در فضای اینترنت و نتایج موتورهای جست‌وجو، چهار تابوت بزرگ و یک تابوت کوچک دیده می‌شود.

این تفاوت، پرسشی جدی را پیش روی افکار عمومی قرار می‌دهد؛ چرا وقتی تصاویر واقعی و مستند یک مراسم در دسترس همگان قرار دارد، نسخه‌هایی متفاوت از همان صحنه در برخی بسترهای اینترنتی در حال انتشار است؟ منشأ این اختلاف چیست و چگونه چنین تصاویری در کنار تصاویر واقعی بازنشر می‌شوند؟ آیا دشمن در فکر حربه ای تازه نیست؟

پاسخ این پرسش، نیازمند بررسی‌های فنی و مستند است. اما فارغ از علت این اختلاف، یک حقیقت روشن است؛ در عصر فناوری‌های نوین، دیگر نمی‌توان هر تصویر منتشرشده در فضای مجازی را بدون راستی‌آزمایی، حقیقت دانست.

امروز، رسانه‌ها بیش از هر زمان دیگری وظیفه دارند پیش از انتشار هر تصویر، اصالت آن را بررسی کنند. زیرا اعتماد عمومی، بزرگ‌ترین سرمایه رسانه است و کوچک‌ترین خطا در انتشار یک تصویر، می‌تواند زمینه‌ساز شکل‌گیری روایت‌هایی شود که اصلاح آن‌ها بسیار دشوار خواهد بود.

شاید این اختلاف،  زنگ هشداری باشد که نشان می‌دهد فناوری‌های نوین، از جمله هوش مصنوعی، ظرفیت آن را دارند که در صورت سوءاستفاده، واقعیت را با ظاهری کاملاً باورپذیر بازسازی کنند. تا زمانی که شواهد روشنی وجود نداشته باشد، نمی‌توان درباره علت آن با قطعیت سخن گفت؛ اما نمی‌توان از کنار چنین اختلافی نیز بی‌تفاوت عبور کرد.

تجربه نشان داده است که بسیاری از عملیات‌های رسانه‌ای، نه با یک خبر بزرگ، بلکه با یک تصویر آغاز می‌شوند؛ تصویری که اگر به‌موقع راستی‌آزمایی نشود، می‌تواند زمینه‌ساز شکل‌گیری روایت‌های نادرست در آینده باشد.

شاید بزرگ‌ترین نبرد آینده، نبرد بر سر سرزمین‌ها نباشد؛ نبرد بر سر حقیقت باشد. در روزگاری که هوش مصنوعی می‌تواند تصویری غیرواقعی را چنان طبیعی بیافریند که میلیون‌ها نفر آن را باور کنند، مسئولیت رسانه‌ها تنها انتشار خبر نیست؛ پاسداری از حقیقت است. حقیقت، زمانی از بین نمی‌رود که دشمن سخنی بگوید؛ حقیقت، زمانی آسیب می‌بیند که جعل، چهره واقعیت به خود بگیرد. از همین رو، راستی‌آزمایی تصاویر دیگر یک توصیه رسانه‌ای نیست؛ یک ضرورت برای حفظ اعتماد عمومی و صیانت از حقیقت است.

انتها پیام/

خبرنگار؛
سارا سپهوند
سارا سپهوند
سردبیر